Toscana is voor velen hét beeld van Italië: glooiende heuvels, rijen cipressen, middeleeuwse dorpjes en wijngaarden zo ver het oog reikt. Tussen Florence en Siena ligt de Chianti, in het zuiden liggen Montalcino en Montepulciano, en langs de kust strekt de wildere Maremma zich uit tot aan de zee.
Sangiovese: het hart van Toscana
De belangrijkste druif van Toscana is Sangiovese. Ze geeft wijnen met frisse zuren, stevige tannines en tonen van kersen, tomatenblad, viooltjes en aardse kruiden. Afhankelijk van waar ze groeit en hoe de wijnmaker werkt, kan Sangiovese licht en sappig zijn of juist krachtig en jarenlang houdbaar.
Chianti en Chianti Classico
Chianti is wereldberoemd, maar er is een belangrijk verschil tussen Chianti en Chianti Classico. Chianti Classico komt uit het historische kerngebied tussen Florence en Siena en is te herkennen aan de zwarte haan op de hals van de fles. Deze wijnen bestaan voor minimaal 80 procent uit Sangiovese en hebben vaak meer diepgang en elegantie. De bredere appellatie Chianti beslaat een veel groter gebied en levert toegankelijke, fruitige wijnen voor elke dag.
Brunello di Montalcino en Vino Nobile di Montepulciano
Rond het heuveldorp Montalcino wordt Brunello di Montalcino gemaakt, van 100 procent Sangiovese. De wijn mag pas in het vijfde jaar na de oogst op de markt komen en rijpt minimaal twee jaar op hout. Het resultaat is een krachtige, complexe wijn met tonen van rijpe kersen, leer, tabak en specerijen, die tientallen jaren kan rijpen. Wie Brunello alvast wil leren kennen, kan beginnen met een Rosso di Montalcino.
Iets oostelijker ligt Montepulciano, waar de Vino Nobile wordt gemaakt van Sangiovese, hier Prugnolo Gentile genoemd. Let op: deze wijn heeft niets te maken met de druif Montepulciano uit Abruzzo.
De Super Tuscans
Eind jaren zestig en in de jaren zeventig gingen enkele Toscaanse wijnmakers hun eigen weg. Ze plantten Cabernet Sauvignon, Merlot en Cabernet Franc en maakten wijnen die niet in de regels van de appellaties pasten. Deze zogenaamde Super Tuscans, zoals de legendarische Sassicaia uit Bolgheri, groeiden uit tot enkele van de meest gewilde wijnen ter wereld. Bolgheri, aan de kust, heeft inmiddels een eigen appellatie.
Wit en zoet
Toscana is vooral rood, maar niet alleen. Vernaccia di San Gimignano, uit het dorp met de middeleeuwse torens, was in 1966 de allereerste Italiaanse wijn met een DOC-status. Langs de kust groeit Vermentino. En dan is er Vin Santo: een zoete wijn van ingedroogde druiven die jarenlang rijpt in kleine vaatjes, met tonen van noten, karamel en gedroogde abrikoos.
Aan tafel in Toscana
De Toscaanse keuken is eenvoudig en eerlijk: ribollita, pappa al pomodoro, pici met wildzwijnragù en natuurlijk de bistecca alla fiorentina. Een Chianti Classico of Brunello daarbij is een feest. Sluit af zoals de Toscanen dat doen: met cantucci, gedoopt in een glaasje Vin Santo.
Benieuwd naar de andere wijnregio's van Italië? Op onze kaart van de Italiaanse wijnregio's ontdek je ze allemaal. Liever zelf proeven? Vraag een proeverij aan.